ANTOLOGIA TYSIĄCLECIA

 

We współczesnym świecie, owładniętym wpływem mediów elektronicznych, przed człowiekiem staje trudne zadanie - nie dać sobie wstrzyknąć znieczulicy na uczucia, wzruszenia i poezję, która przecież  stanowi integralną część naszej kultury. W zastraszającym tempie spada zainteresowanie literaturą piękną i poezją, a  w zamian dominuje tematyka  komputerowa, science-fiction i świat z filmów bez  żadnych głębokich wartości.

Dlatego cieszy, a niektórych może dziwi, że są jeszcze ludzie, którzy za cel stawiają sobie wydanie antologii poezji. Najnowszym a zarazem najobszerniejszym z dotychczasowych zbiorów poezji  jest Antologia Tysiąclecia pod redakcją Aleksandra Nawrockiego. Opiera się ona na porządku chronologicznym i obejmuje wszystkie okresy literackie. Pierwszy tom zawiera utwory od najstarszego zabytku języka polskiego " Bogurodzicy" do twórców Młodej Polski. Tom drugi obejmuje poezje Dwudziestolecia Międzywojennego, poetów wojennych oraz współczesnych. Jak podkreśla redaktor, a zarazem wydawca tego wyboru, chciał aby poezji XX wieku (ciągle jeszcze nie uporządkowanej)  poświęcone były  dwa oddzielne tomy : pierwszy prezentujący utwory z lat 1918 - 1945 i drugi, obejmujący twórczość z lat 1918 - 1995. Jednak okazało się to nie możliwe ze względów finansowych.

Do stworzenia Antologii potrzebna jest - oprócz wiedzy i dogłębnej znajomości dziedziny -  intuicja, którą z żelazną konsekwencją kierował się redaktor. Antologia pojęta dosłownie [z grec. zbiór kwiatów] mogłaby ograniczyć się tylko do kilkunastu poetów. Dla części, zwłaszcza  młodszych twórców, zabrakłoby miejsca.

Antologia Tysiąclecia oprócz bezspornych sław literatury polskiej takich  jak Jan Kochanowski, Ignacy Krasicki, Adam Mickiewicz, Juliusz Słowacki, Leopold Staff, Maria Pawlikowska - Jasnorzewska, Julian Tuwim, Władysław Broniewski i oczywiście noblistów - Czesława Miłosza i Wisławy Szymborskiej prezentuje wiersze poetów znanych dzięki  jednemu lub dwóm wierszom jak np. " Kurdesz" Franciszka Bohomolca. Wzorem antologii wielu krajów i w tej milenijnej  uwzględniono utwory o wydźwięku patriotycznym np. "Mazurek Dąbrowskiego" Józefa Wybickiego czy "Rota" Marii Konopnickiej. Niezwykle miły jest fakt, że oprócz niekwestionowanych, wielkich twórców na kartach tego wyboru pojawili się bardzo młodzi poeci.

Antologia Tysiąclecia stworzona  została głównie dla uczniów szkół średnich i słuchaczy wyższych uczelni humanistycznych. Ale przecież  zawiera ona utwory, które wszyscy  powinniśmy znać. A co ważniejsze - nie poprzestaje na tym. Proponuje wiele  nieznanych tekstów, równie pięknych i inspirujących. Staje się więc skarbnicą całej polskiej liryki.

Justyna Gulina