ANTOLOGIA TYSIĄCLECIA

We wspólczesnym swiecie, owladnietym wplywem mediów elektronicznych, przed czlowiekiem staje trudne zadanie - nie dac sobie wstrzyknac znieczulicy na uczucia, wzruszenia i poezje, która przeciez stanowi integralna czesc naszej kultury. W zastraszajacym tempie spada zainteresowanie literatura piekna i poezja, a w zamian dominuje tematyka komputerowa, science fiction i swiat z filmów bez zadnych glebokich wartosci.

Dlatego cieszy, a niektórych moze dziwi, ze sa jeszcze ludzie, którzy za cel stawiaja sobie wydanie antologii poezji. Najnowszym, a zarazem najobszerniejszym z dotychczasowych zbiorów poezji jest Antologia Tysiaclecia pod redakcja Aleksandra Nawrockiego. Opiera sie ona na porzadku chronologicznym i obejmuje wszystkie okresy literackie. Pierwszy tom zawiera utwory od najstarszego zabytku jezyka polskiego "Bogurodzicy" do twórców Mlodej Polski. Tom drugi obejmuje poezje Dwudziestolecia Miedzywojennego, poetów wojennych oraz wspólczesnych. Redaktor, a zarazem wydawca tego wyboru, chcial aby poezji XX wieku (ciagle jeszcze nie uporzadkowanej) poswiecone byly dwa oddzielne tomy: pierwszy prezentujacy utwory z lat 1918 - 1945 i drugi, obejmujacy twórczosc z lat 1918 - 1995. Jednak okazalo sie to niemozliwe ze wzgledów finansowych.

Do stworzenia Antologii potrzebna jest - oprócz wiedzy i doglebnej znajomosci dziedziny - intuicja, która kierowal sie redaktor. Antologia pojeta doslownie [z grec. zbiór kwiatów] moglaby ograniczyc sie tylko do kilkunastu poetów. Dla czesci, zwlaszcza mlodszych twórców, zabrakloby miejsca.

Antologia Tysiaclecia oprócz bezspornych slaw literatury polskiej takich jak Jan Kochanowski, Ignacy Krasicki, Adam Mickiewicz, Juliusz Slowacki, Leopold Staff, Maria Pawlikowska - Jasnorzewska, Julian Tuwim, Wladyslaw Broniewski i oczywiscie noblistów - Czeslaw Milosz i Wislawa Szymborska, prezentuje poetów znanych dzieki jednemu lub dwóm wierszom jak np. Franciszek Bohomolec, autor "Kurdesza". Wzorem antologii wielu krajów i w tej milenijnej uwzgledniono utwory o wydzwieku patriotycznym np. "Mazurek Dabrowskiego" Józefa Wybickiego czy "Rote" Marii Konopnickiej. Niezwykle mily jest fakt, ze oprócz nie kwestionowanych , wielkich twórców na kartach tego wyboru pojawili sie bardzo mlodzi poeci.

Antologia Tysiaclecia stworzona zostala glównie dla uczniów szkól srednich i sluchaczy wyzszych uczelni humanistycznych. Ale przeciez zawiera ona utwory, które wszyscy powinnismy znac. A co wazniejsze - nie poprzestaje na tym. Proponuje wiele nieznanych tekstów, równie pieknych i inspirujacych. Staje sie wiec skarbnica calej polskiej liryki.

Justyna Gulina

"Antologia Tysiaclecia" pod redakcja Aleksandra Nowrockiego, Wydawnictwo IBiS, Warszawa 1998